Veel voorkomende ziektes

Voordat wij beginnen met het beschrijven van veel voorkomende ziektes onder slangen, willen wij meegeven dat bij twijfel of een dier ziek is altijd een goede reptielenarts geraadpleegd moet worden. Ga niet zelf van alles uitproberen als er niet zeker is wat een dier heeft. Neem altijd contact op met een gespecialiseerde reptielenarts.

Voor degene die in de omgeving Amsterdam wonen raden wij reptielenarts Sjoerd van der Wardt van dierenkliniek de Wetering aan. Voor degene in omgeving Alkmaar raden wij reptielenarts Hans de Jong van dierenartsenpraktijk J. de Jong aan in Heiloo en Akersloot.

Bloedmijt

Bloedmijt is een parasiet die aan de buitenkant van een dier zit. Bij behoort net als de spinnen en schorpioenen tot de groep arachnidae. Het zijn eigenlijk soort kleine teekjes die zich voeden met bloed van een slang. Ze zijn alleen vele male kleiner en kunnen zich vrij snel voortplanten.

Bloedmijt kent 5 levensfases en vervellen om een volgende levensfase te bereiken. Bij temperaturen tussen de 24 en 31 graden en een luchtvochtigheid graad tussen de 70% en 90% zullen zij het beste overleven en zich snel voortplanten. De levenscyclus is dan voltooid tussen de 13 en 19 dagen.
Bij andere temperaturen zullen de levensfases langer duren, maar zullen de bloedmijten niet doodgaan. Het blijven erg lastige beestjes om vanaf te komen en elke slangenhouder komt er een keer mee in aanraking. Dit doordat het mee kan komen met bepaalde bodembedekking, voedseldieren, een beursbezoek etc.

Een mijt overleeft niet bij een temperatuur lager dan 5 graden en een temperatuur hoger dan 45 graden. Bij een luchtvochtigheid lager dan 20% zullen ze uitdrogen en in water verdrinken ze. Als een slang bloedmijt heeft zal deze veel in de waterbak gaan baden om zo de bloedmijten te proberen te verdrinken.

De vrouwelijke bloedmijtjes kunnen in hun leven wel tot 80 eieren leggen. Deze worden op donkere en vochtige plekken van bijvoorbeeld het terrarium gelegd. Bij de grotere slangen zoals Boa's en de grotere pythons komt het weleens voor dat ze op de slang zelf worden gelegd. De eitjes kunnen al met een dag uitkomen. Het larve stadium duurt ongeveer 1 tot 2 dagen. Deze zijn wit van kleur en eigenlijk niet met het blote oog te zien.
Het protonymph stadium duurt 3 tot 14 dagen. Hier kan een bloedmijt vrij grote afstanden afleggen opzoek naar een gastheer. Ze kunnen een slang op een behoorlijke afstand ruiken en zullen direct op de slang afgaan. In dit stadium heeft de bloedmijt bloed nodig om naar het volgende stadium te kunnen. Als zij voldoende bloed hebben opgenomen, zullen ze de gastheer verlaten om te gaan vervellen. Bij het deutonymph stadium zijn de bloedmijten donkerrood tot zwart. In dit stadium vervellen ze binnen 24 uur en zullen verder niet veel bewegen. Hierna zijn ze volwassen bloedmijten. De mannetjes zijn kleiner dan de vrouwtjes. Nadat ze zich compleet gevoed hebben zullen ze opzoek gaan naar een partner. Volwassen bloedluizen leven ongeveer zo'n 10 tot 32 dagen.

Als de vrouwtjes met een mannetje paren voordat zij voor het eerst bloed hebben gedronken en zij legt eitjes, dan zullen hier alleen vrouwtjes uitkomen. Paart zij met een man nadat zij bloed heeft gedronken en legt hierna eitjes, dan zullen hier alleen mannetje uitkomen.

Vrouwtjes voeden zich in het volwassen stadium ongeveer 3 tot 4 keer. Een volwassen vrouwtje kan bij het zoeken naar een juiste plek voor het leggen van de eieren wel 20 cm per minuut afleggen. Een vrouwtje dat niet heeft gegeten zelfs 28 cm per minuut. Ze verlaten nog wel eens het terrarium via de ventilatie of kiertjes om eventueel de eieren in een ander terrarium te leggen. Hierdoor is besmetting erg hoog voor andere reptielen.

Bloedmijt wordt vaak gezien doordat er zwarte puntjes in de water bak zitten. Als de slang last heeft van bloedmijt zal deze vaak in het geheel in de waterbak gaan liggen om zo de bloedmijt er af proberen te krijgen. Vaak als er goed gekeken wordt kunnen er bloedmijten op de slang waargenomen worden en is er ook beweging waar te nemen in de gehele bak. Bij de grotere slangen zullen ze zich vaak op de kop bevinden.

Als de bloedmijt op tijd ontdekt en direct behandeld wordt, is het niet echt schadelijk voor de slang. Bij grote besmetting zal het de slang verzwakken. Hierdoor is de kans op ziekte groter. Bloedarmoede kan een gevolg zijn van een grote besmetting. Dit is vaak te herkennen aan diarree. Bloedmijten kunnen zelf ook ziektes overbrengen doormiddel van het speeksel. Controleer dus 1 keer per week de slang en zodra er bloedmijt gevonden wordt, start direct met behandelen.

Behandeling

Er zijn meerdere behandelingen tegen bloedmijt. Wij kennen zelf mensen die frontline en biokill gebruiken, maar hier worden ook nare bijwerkingen van ondervonden. Er zijn slangen die zich ineens heel raar gaan gedragen of zelfs overlijden. Wij gebruiken daarom nooit deze behandel methodes.

Wat wij zelf gebruiken is loxazol. Dit is een anti luizen shampoo die bij mensen wordt gebruikt. Als je een andere anti luizen middel wilt gebruiken, zorg er dan altijd voor dat er 1% permetrin in zit. Dit is de stof die namelijk de mijten dood.

Neem een plantenspuit en doe hier ongeveer ΒΌ van het flesje in. Vul de rest aan met lauw water. Draai de dop er nu weer op en schut even goed, zodat het zich goed vermengt. Uiteindelijk ontstaat er een wit mengsel wat fris ruikt.

Als het gaat om een slang in het terrarium, haal dan eerst alles uit het terrarium. Alles wat er niet weggegooid mag worden gaat dan in een vuilniszak. Spray alles zorgvuldig onder met de loxazol en sluit de vuilniszak daarna af. Deze kan bijvoorbeeld in een schuur weggezet worden. Haal alle bodembedekking eruit en gooi deze weg. Als alles leeg is kan het sproeien beginnen. Zorg dat de loxazol overal komt. Ook bij de lampen en in elk hoekje. Als dit gedaan is en het terrarium is weer droog, kan er keukenpapier als bodembedekking gebruikt worden. Wij vinden dit zelf erg prettig, omdat dan elk zwart stipje snel is opgemerkt. Er zijn mensen die kranten gebruiken. Dit kan uiteraard ook. Spray hierna de slang helemaal in. De kop en de cloaca mogen gewoon gesproeid worden. Zorg dat er geen enkel plekje van de slang gemist wordt. De slang kan daarna weer terug gezet worden in het terrarium. Zet er nog even geen drinkbak in. De slang kan hier alsnog in willen baden en zo spoelt het loxazol eraf. De slang kan dit daarna weer gaan drinken en wij geloven niet dat dit heel goed voor ze is. Na 2 dagen kan er weer een waterbak ingezet worden. Herhaal de behandeling na een week a 10 dagen nog een keer. De kans bestaat dat er dan nog wat eitjes zijn uitgekomen en zo wordt er geen risico genomen dat er weer een besmetting plaats vindt. Na nog een week kan alles weer terug geplaatst worden in het terrarium.

Als er bij ons een nieuwe slang in de collectie komt, wordt deze direct ingespoten met loxazol om een besmetting te verkomen. De verblijven worden zo nu en dan volledig ingesprayed om een mijten aanval altijd voor te blijven.

WAARSCHUWING:
Deze methode kan niet bij waterslangen worden gebruikt!! Voor deze dieren is het schadelijk.